Koronavirüsü, Körfez ekonomilerini tehdit etmeye devam ediyor

Petrol fiyatlarına kötü darbe indiren Koronavirüsü krizi, Körfez ekonomilerinde daha da büyük bir düşüşe neden olacak.

Bahreyn, Kuveyt, Umman, Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nden (BAE) oluşan altı Körfez ülkesi için Çin; büyük bir ticaret ortağı ve petrollerinin yaklaşık beşte birini ihraç ettikleri bir ham petrol alıcısı olarak görülüyor.

Ancak Çin’in enerji talebi, şimdiye kadar bin 100’den fazla insanı öldüren ve artık COVID-19 olarak adlandırılan hastalığın yayılmasını önlemek için çeşitli şehirlerde milyonlarca insanı karantinaya almaya başlamasıyla azaldı.

Petrol talebindeki büyümenin üçte birini oluşturan, güç merkezi olan canlı bir Çin’e bağımlı küresel ekonominin zincirleme etkileri, fiyatların bir yılın en düşük seviyesine gerilediğini gördü.

VİRÜS KRİZİ, SEKTÖRÜ SEKTEĞE UĞRATACAK MI?

Analistler, Dünya Sağlık Örgütü’nün bu hafta “çok ciddi” küresel bir tehdit oluşturduğunu söylediği virüs krizinin, sektörü altüst edip fiyatları azaltacağına inanıyor.

Petrol Politikası İstihbaratı’ndan Bill Farren; ‘’Hiç şüpheniz olmasın ki virüsün Çin’in petrol talebi üzerinde önemli bir etkisi bulunmakta. Eğer bu durum yılın ikinci çeyreğinde de devam ederse, daha da ciddileşecek ve reel ekonomi üzerinde daha derin etkileri olacak‘’ dedi.

Pekin ve Körfez İşbirliği Konseyi arasındaki petrol dışı ticaret, sadece yirmi yıl önce birkaç milyar dolardan geçen yıl yaklaşık 200 milyar dolara yükseldi.

VİRÜS, TURİZM SEKTÖRÜNE DARBE VURDU

Virüsün etkisiyle erken darbe alan sektör ise turizm olarak öne çıkıyor.

2018’de 1,6 milyondan fazla Çinli turist Körfez ülkelerini ziyaret etti. Turistlerin çoğu Dubai’ye gidiyor ve sayıları hızla artış gösteriyor.

Ancak son haftalarda, Çin’den gelen ziyaretçiler Dubai’de bile nadir görülüyor, çünkü havayolları salgını takiben rotaları askıya almaya başladı ve bu da iddialı turizm hedeflerini tehdit eden en büyük sebep oldu.

En son şok ise, Uluslararası Para Fonu’nun Körfez ülkelerinin küresel petrol talebinin düşmesiyle 15 yıl içinde 2,5 trilyon dolarlık birikmiş servetin tükeneceği riskine karşı daha derin reformlar yapması ya da risk alması gerektiği konusunda uyarmasıyla geldi.

PETROL GELİRLERİNDEKİ DÜŞÜŞ

Petrol gelirleri, kamu gelirlerinin yüzde 70’inden fazlasına katkıda bulunduğu için Körfez ülkeleri için son derece önem arz etmekte.

Hastalığın keşfedilmesinden bir ay sonra, 30 Ocak’tan bu yana, petrol fiyatları yüzde 20 oranında düşerek Körfez İşbirliği Konseyi üye ülkeleri gelirlerinden on milyarlarca doların azalmasına neden oldu.

“Saudi Inc.” kitabının yazarı Ellen Wald, ‘’Piyasayı canlandırmak için üretimi kesmiş olan büyük enerji kaynaklarına sahip ülkeler, artık daha büyük bir ekonomik travmanın yanı sıra, fiyatların gevşemesiyle çifte bir sarsıntıyla karşı karşıya’’ yorumunu yaptı.

Wald, ‘’Kısıtlı bir üretim döneminde meydana gelen düşüşler, ekonomik şokları beraberinde getirir. Bu da siyasi ve bölgesel istikrarsızlığa yol açabilir’’ dedi.

Londra merkezli araştırma danışmanlığı firması Capital Economics; COVID-19’un uzun süreli etkisinin büyük bir ekonomik gerilemeyi de tetikleyebileceği konusunda da uyarıyor.

Capital Economics, yayınladığı raporda ‘’Koronavirüs salgını hakkındaki korkular petrol fiyatları üzerinde yoğunlaştı ve Körfez ülkeleri için kısa vadeli görünümü bulanıklaştırmaya başladı. Daha düşük petrol fiyatları ve petrol üretimindeki olası kesintilerin derinleşmesi, 2020’nin başlarında büyümeye karşı esen sert bir rüzgâr gibi olacak” açıklaması yer aldı.

Petrol fiyatlarındaki keskin düşüşün bir sonucu olarak, OPEC ve ortakları için oluşturulan teknik komite geçen hafta, mevcut 1.7 milyon günlük varil kesintisine 600 bin günlük varil daha üretim kesintisinin eklenmesini önerdi. Rusya’nın ise karar verme konusunda isteksiz davrandığı görülüyor.

Arab News