Suudi Arabistan, petrol fiyatı savaşlarından zaferle çıkacak

Enerji endüstrisinden iki uzmana göre, Suudi Arabistan geçen ay küresel ham piyasaları canlandıran petrol fiyatı savaşının galibi olacak.

New York Columbia Üniversitesi profesörü ve Küresel Enerji Merkezi politikasının kurucu direktörü Jason Bordoff şunları söylüyor:

‘’2020, petrol ülkelerinin katliam yılı olarak hatırlanacak olsa da en azından bir ülke muhtemelen bu pandemi döneminden hem ekonomik hem de jeopolitik olarak zaferle çıkacaktır:  Suudi Arabistan.’’

Bir Amerikan yayını olan Foreign Policy’de (Dış Politika) yazan Jason Bordoff, pandemi nedeniyle ekonomilerde büyük ölçüde azalan petrol talebinin bir sonucu olarak Suudi Krallığı maliyesinin fırtınayı daha düşük petrol fiyatlarından karşılayabileceğini ve istikrar kazandıktan sonra küresel pazardaki payının ise daha yüksek petrol gelirleri şeklinde sonuçlanacağını söyledi.

Bordoff’un görüşüne, Royal Dutch Shell’in eski başkanı ve Saudi Aramco’nun en uzun süredir direktörlerinden olan Sir Mark Moody-Stuart da katılıyor.

Sir Mark Moody-Stuart, Körfez İstihbarat Enerji Danışmanlığı (Gulf Intelligence Energy Consultancy)  ile yaptığı röportajda Suudi Arabistan gibi düşük maliyetli petrol üreticilerinin artan pazar payı ile salgından çıkacağını açıklayarak ‘’Petrol, en düşük maliyetli üreticilerin üretimini içerdiği ve yüksek maliyetli üreticilerin faydalanmasına izin verdiği tek metadır. Bu yıl ya da bir sonraki talep toparlandığında, piyasa payını artıran en düşük maliyetli üreticilerle birlikte ortaya çıkacağız’’ diye konuştu.

Jason Bordfoff, yüksek maliyetli Amerikan şeyl (killi şistten elde edilen petrol) endüstrisinin pandemi öncesi üretime geçmesinin yıllar alacağını belirterek, ‘’Petrol talebinin ne kadar süredir azaldığına bağlı olarak, ABD petrol üretiminin koronavirüs öncesi günlük 13 milyon varil zirveden düşmesi bekleniyor. Şeyl petrolün son yıllardaki kuvvetli büyümesi (üretimin her yıl günde yaklaşık 1 milyon ile 1,5 milyon varil artması) finansal piyasalardaki irrasyonel coşkuyu da yansıtıyor. Ekonomik olmayan üretim ile mücadele eden birçok ABD şirketi, sadece ucuz borç infüzyonlarıyla ayakta kalmayı başardı. ABD kaya petrolü üretiminin dörtte biri, fiyatlar düşmeden önce bile ekonomik olmayabilir’’ diye konuştu.

Moody-Stuart, düşen petrol gelirlerinin bir sonucu olarak Suudi Arabistan bütçesinde yapılan kesintilerle ilgili son açıklamalar ‘’Krallık nüfusunun bir yetki duygusundan vazgeçilmesi için önemli bir adımdı. Herkesin katıldığı anlamına geliyor’’ yorumunu yaptı.

Eski Shell patronu olan Moody-Stuart, diğer büyük petrol şirketlerinin Shell’in 70 yıldan uzun bir süre içinde temettüsünü ilk kez kesme kararını izleyeceğini söyledi. Ancak Saudi Aramco’nun bu yıl 75 milyar dolar temettü ödeme taahhüdüne bağlı kalacağını da belirterek ‘’Bir şirket tahminlerine baktığında, bir yıl boyunca ileriye bakar, bu nedenle bu yıl (temettü) iyidir’’ dedi.

Jason Bordoff, Suudi Arabistan’ın salgına tepki olarak petrol üretimini azaltma eyleminin küresel konumunu geliştireceğini de belirterek, ‘’Suudi Arabistan Washington’daki konumunu geliştirdi. Beyaz Saray’dan ve güçlü senatörlerden gelen yoğun baskıyı takiben, Suudi Krallığı’nın üretimi keserek mecburiyet yaratma isteği, Mart ayında üretime geçtikten sonra petrol kazası nedeniyle suçlandığında bazı hasarları tersine çevirecektir’’ dedi.

Moody-Stuart ise ‘’Sadece birkaç hafta önce Suudi Arabistan’a bakış kasvetli görünüyordu. Ancak birkaç yıl boyunca, Suudi Krallığı’nı güçlendirilmiş bir pozisyondan başka bir yerde görmek zor’’ yorumunu yaptı.

Arab News