(Fotoğraf:SPA)

Kovid-19 tedavisine yönelik umut veren iki ilaç

Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) dünya genelinde can almaya ve milyonlarca kişiyi enfekte etmeye devam ediyor. Son zamanlarda hastalığa karşı kabul edilebilir bir koruma sağlayan birkaç aşı geliştirilmiş olmasına rağmen, aşıların yüzde 100 etkili olmaması sebebiyle temel sorun, enfekte olan kişilerin tedavisi oldu. Bazı kişiler sağlık sorunları nedeniyle aşı olamazken, virüsün ortaya çıkan yeni varyantları bildiriliyor ve bunlar antiviral etkili ilaçlara olan ihtiyacı her zamankinden daha önemli bir hale getiriyor. Bu nedenle, Japonya’daki Ulusal Enfeksiyon Hastalıkları Enstitüsü, İngiltere’deki Oxford Üniversitesi ve ABD’deki Indiana Üniversitesi’ndeki araştırmacılardan oluşan bir ekip Kovid-19 tedavisinde kullanılacak bir ilaç bulmak için ortak bir proje başlattı.

Bu hedefe ulaşmak için, araştırmacılar öncelikle enfeksiyonu kontrol etmeye yardımcı olabilecek ilaçları test etmek üzere deneysel bir sistem kurdular. Sistemde, belirlenen ilacın viral enfeksiyon ile mücadeleye yardımcı olup olmayacağını görmek için virüs ile enfekte olan VeroE6/TMPRSS2 hücreleri adı verilen hücreler kullanıldı.

Araştırmacılar bu deney sistemini, halihazırda onaylanmış veya “Covid-19” tedavisi olarak denenmekte olan “remdesivir” ve “klorokin” gibi ilaçlar da dahil olmak üzere klinik kullanım için halihazırda onaylanmış bir grup ilacı incelemek için kullandılar. 4 Haziran’da iScience dergisinin son sayısında yayınlanan heyecan verici çalışmada araştırmacılar, SARS-CoV-2 virüsünü etkili bir şekilde baskılamayı sağlayan iki ilaç tespit ettiler. Bu ilaçlardan biri iltihap tedavisinde kullanılan Sefarantin, diğeri ise HIV/AIDS enfeksiyonunun tedavisi için onaylanmış olan nelfinavir ilacıydı.

Sefarantin, virüsün hücre zarında bulunan proteinlere bağlanmasını engelleyerek hücrelere girmesini engelledi. Buna karşılık, Nelfinavir, virüsün çoğalmak için ihtiyaç duyduğu bir proteini baskılayarak, hücre içinde çoğalmasını önlemeye çalıştı.

Bu iki ilacın farklı antiviral mekanizmalara sahip özelikleri dikkate alındığında, iki ilacın birlikte kullanımı enfekte olmuş kişilerde etkili olabilir. Sefarantin ve Nelfinavir ilaçlarının birlikte kullanımının, hastanın akciğerlerinden SARS-CoV-2’nin temizlenmesini 4 ila 9 gün kadar kısalmasını sağlayabileceğini öngören matematiksel modeller bulunuyor.

Bu ikili tedavi henüz sağlık merkezlerinde kullanım için hazır değil. Ancak elde edilen sonuçlar Sefaranten ve Nelfinavir ilaçlarının klinik potansiyeline ilişkin daha fazla araştırma yapılmasının önemini vurguluyor. Zira sadece bu çalışmaların ardından bu kombinasyonun gerçekten etkili olduğu söylenebilir.

Pandeminin devam etmesi ve sürekli artan ölüm sayıları göz önüne alındığında, Sefarantin ve Nelfinavir tedavisinin geliştirilmesi, doktor ve hastalara çok ihtiyaç duydukları yeni bir tedavi seçeneğini sağlayabilir.

Şarkul Avsat