Hayber Vahası’ndan çıkarılan Tunç Çağı mezarlarıyla çevrili yoğun bir mezar koridoru (Şarku’l Avsat)

‘Cenaze koridorları’ Arap Yarımadası tarihine ışık tutuyor

Suudi Arabistan El-Ula Valiliği Kraliyet Komisyonu (RCU), Batı Avustralya Üniversitesi (UWA) ile ortaklaşa yaptığı açıklamada, eski Arap Yarımadası’nın kuzeybatısında yaşayan insanların uzun vaha ve otlakları birbirine bağlayan binlerce mezar anıtıyla çevrili ana yollarda ‘cenaze koridorları’ inşa ettiğini ortaya çıkardı. Bu MÖ. 3 binlerde bölge nüfusu arasında sosyal bağların güçlü olduğunun kanıtı.

Bulguların The Holocene dergisinde yayınlanması, RCU’nun himayesinde çalışan UWA ekibinin, eski Arap Yarımadası sakinlerinin yaşamlarına ışık tutmak için gerçekleştirilen bir yıllık çalışma sonucunda geldi.

Cenaze koridorları, 4 bin 500 yıl önce Arap Yarımadası’nın geniş bölgelerine yayılan sofistike bir sosyal ağın varlığını gösteriyor. Keşif ayrıca, RCU ile ortaklaşa çalışan arkeologların, insan varlığının ve kuzey Arabistan’da yaşayan geçmiş toplumların gizemini çözme konusunda ilerlemeye katkı sağlıyor.

Batı Avustralya Üniversitesi ekibinin çalışması, el Ula ve Hayber Valiliği’ndeki Suudi uzmanların yanı sıra dünyanın dört bir yanından insanların işbirliğiyle Arkeoloji ve Koruma Projesi’nde çalışan 13 uzman ekibin çabasını yansıtıyor.

El-Ula Valiliği Kraliyet Komisyonu Başkanı Amr el-Madani, Arap Yarımadası’nın eski sakinleri hakkında ne kadar çok şey bilinirse, o şekilde ilham alınacağına dikkati çekerek, bölge sakinlerinin doğayla uyum içinde yaşadıklarını, atalarını onurlandırdıklarını ve dünya ile etkileşime girdiklerini bildirdi.

Ekipler tarafından yürütülen çalışmanın, Suudi Arabistan tarihi için önemli olduğunu aktaran Madani, 2022 yılında da bölgeye gelerek çalışma yapmak isteyen daha fazla araştırmacı olacağını söyledi.

Şarkul Avsat