(ESA)

ESA’dan uzay enkazına karşı “İsviçre çakısı” görevi

Avrupa Uzay Ajansı bir görevi eski uydulara yakıt ikmali yapabilecek, onları yenileyebilecek ve hareket ettirebilecek şekilde yeniden tasarlıyor

Avrupa Uzay Ajansı (ESA) uzay enkazını engellemeye yardımcı olması için kullanılmayan bir uyduyu saf dışı bırakma görevini yeniden tasarlıyor.

e.Deorbit görevi artık Clean Space girişimi kapsamında halihazırda yörüngede olan uydulara yakıt ikmali yapmak, onları yenilemek veya hareket ettirmek için kullanılacak.

Bu program, 2012’de aniden çalışmayı durduran Envisat Dünya gözlem uydusunu yörüngeden çıkarmak için 2013’te başlatılmıştı.

Clean Space’in başındaki Luisa Innocenti yaptığı açıklamada “Bugün, ilgili teknolojileri geliştirmek için finansmanımız var fakat kullanılmayan bir uyduyu gerçekten ortadan kaldırmak için yok” dedi.

Innocenti açıklamalarına şu ifadelerle devam etti:

“Bunun yerine endüstriden yörüngede hizmet verirken kullanılmayan bir ESA nesnesini kaldırmak için teklif sunmasını istedik. Bu çok değerli olma potansiyeli taşıyan bir işe giden yeni bir yol. Uzay ajansı bu girişimde kullanılmak üzere robotik ağlar, kollar ve muhtemelen bir zıpkın da dahil bir dizi teknolojiyi test etti.”

Ayrıca görevin yaklaşıp hareket etmesi muhtemel hedefleri tutabilmesi için hassas bir sefer rehberliği teknolojisi gerek.

EA, uydu programını uzayda son teknoloji uydulara yakıt ikmali yapmak, yeni ekipman getirmek veya onları yeni yörüngelere taşımak için onlara bağlanmak gibi bir dizi karmaşık görevi yerine getirebilecek bir “İsviçre çakısı” diye tanımlıyor.

Program mega takımuyduları uzay enkazından korumak için de kullanılabilir: ESA aksayan uyduların etrafındaki bütün bir takımuyduyu tehlikeye sokabileceğini söylüyor. Bilhassa bu rol için tasarlanmış özel bir uzay hizmet aracı mega takımuydular için bir “çoban köpeği” görevi görebilir.

Şu anda dünya etrafında yaklaşık 228 milyon parça uzay enkazı var. NASA’dan bilim insanı Donald Kessler’in 1978’de yaptığı bir araştırma, iki büyük nesnenin çarpışması halinde malzemelerin parçalanmasından doğan domino etkisinin yeryüzünden uzaya fırlatma yapmayı imkansız kılabileceği uyarısında bulunmuştu.

Rusya’nın Kasım 2021’de uydu karşıtı bir füze testi gerçekleştirmesinden sonra uzay enkazını izleme ve düzenleme çağrıları arttı. Bir ay sonra Uluslararası Uzay İstasyonu kendisine çarpabilecek bir uzay aracı parçasından hızla kaçınmak zorunda kalmıştı.

Independent Türkçe